Muallif: Dadaboyev, Dilshodjon Gaybulla ugli

Annotatsiya: Nutq akti nazariyasi tilni sof vakillik tizimi emas, balki ijtimoiy harakat shakli sifatida tushunish orqali lingvistik pragmatikada eng ta'sirli paradigmalardan birini ifodalaydi. Nazariyaning dastlabki formulalari illokutsion funktsiyalarning universalligini ta'kidlagan bo'lsa-da, keyingi tadqiqotlar pragmatik ma'noni shakllantirishda madaniy, ijtimoiy va aksiologik omillarning ahamiyatini tobora ko'proq namoyish etdi. Ushbu maqolada illokutsion nutq harakatlari ingliz va o'zbek tillarining aksiologik va tillararo tahlili orqali tilshunoslikning markaziy mavzusi sifatida o'rganiladi. Ostin va Searlning nazariy asoslariga asoslangan sifatli kontrast-pragmatik metodologiyadan foydalangan holda, tadqiqot ikkala tilda ham illokutsion kuch, to'g'ridan-to'g'rilik darajalari va qiymatga ega pragmatik belgilarning amalga oshirilishini tahlil qiladi. Tadqiqot natijalari shuni ko'rsatadiki, ingliz va o'zbek tillari illokutsion akt turlarining umumiy ro'yxatiga ega bo'lsa-da, ularning pragmatik amalga oshirilishi turli madaniy qadriyat tizimlarini aks ettiradi.

Kalit so'zlar: nutq akti nazariyasi, illokutsion aktlar, aksiologiya, pragmatika, tillararo tahlil

Jurnaldagi sahifalar: 217 - 222